Ἐπεὶ δ᾿ ἡ κατηγορικὴ τῆς στερητικῆς βελτίων, δῆλον ὅτι καὶ τῆς εἰς τὸ ἀδύνατον ἀγούσης. Δεῖ δ᾿ εἰδέναι τίς ἡ διαφορὰ αὐτῶν. Ἔστω δὴ τὸ Α μηδενὶ ὑπάρχον τῷ Β, τῷ δὲ Γ τὸ Β παντί· ἀνάγκη δὴ τῷ Γ μηδενὶ ὑπάρχειν τὸ Α. Οὕτω μὲν οὖν ληφθέντων δεικτικὴ ἡ στερητικὴ ἂν εἴη ἀπόδειξις ὅτι τὸ Α τῷ Γ οὐχ ὑπάρχει. Ἡ δ᾿ εἰς τὸ ἀδύνατον ὧδ᾿ ἔχει. Εἰ δέοι δεῖξαι ὅτι τὸ Α τῷ Β οὐχ ὑπάρχει, ληπτέον ὑπάρχειν, καὶ τὸ Β τῷ Γ, ὥστε συμβαίνει τὸ Α τῷ Γ ὑπάρχειν. Τοῦτο δ᾿ ἔστω γνώριμον καὶ ὁμολογούμενον ὅτι ἀδύνατον. Οὐκ ἄρα οἷόν τε τὸ Α τῷ Β ὑπάρχειν. Εἰ οὖν τὸ Β τῷ Γ ὁμολογεῖται ὑπάρχειν, τὸ Α τῷ Β ἀδύνατον ὑπάρχειν. Οἱ μὲν οὖν ὅροι ὁμοίως τάττονται, διαφέρει δὲ τὸ ὁποτέρα ἂν ᾖ γνωριμωτέρα ἡ πρότασις ἡ στερητική, πότερον ὅτι τὸ Α τῷ Β οὐχ ὑπάρχει ἢ ὅτι τὸ Α τῷ Γ. Ὅταν μὲν οὖν ᾖ τὸ συμπέρασμα γνωριμώτερον ὅτι οὐκ ἔστιν, ἡ εἰς τὸ ἀδύνατον γίνεται ἀπόδειξις, ὅταν δ᾿ ἡ ἐν τῷ συλλογισμῷ, ἡ ἀποδεικτική. Φύσει δὲ προτέρα ἡ ὅτι τὸ Α τῷ Β ἢ ὅτι τὸ Α τῷ Γ. Πρότερα γάρ ἐστι τοῦ συμπεράσματος, ἐξ ὧν τὸ συμπέρασμα· ἔστι δὲ τὸ μὲν Α τῷ Γ μὴ ὑπάρχειν συμπέρασμα, τὸ δὲ Α τῷ Β ἐξ οὗ τὸ συμπέρασμα. Οὐ γὰρ εἰ συμβαίνει ἀναιρεῖσθαί τι, τοῦτο συμπέρασμά ἐστιν, ἐκεῖνα δὲ ἐξ ὧν. Ἀλλὰ τὸ μὲν ἐξ οὗ, συλλογισμός ἐστιν, ὃ ἂν οὕτως ἔχῃ ὥστε ἢ ὅλον πρὸς μέρος ἢ μέρος πρὸς ὅλον ἔχειν, αἱ δὲ τὸ Α Γ καὶ Α Β προτάσεις οὐκ ἔχουσιν οὕτω πρὸς ἀλλήλας. Εἰ οὖν ἡ ἐκ γνωριμωτέρων καὶ προτέρων κρείττων, εἰσὶ δ᾿ ἀμφότεραι ἐκ τοῦ μὴ εἶναί τι πισταί, ἀλλ᾿ ἡ μὲν ἐκ προτέρου ἡ δ᾿ ἐξ ὑστέρου, βελτίων ἁπλῶς ἂν εἴη τῆς εἰς τὸ ἀδύνατον ἡ στερητικὴ ἀπόδειξις, ὥστε καὶ ἡ ταύτης βελτίων ἡ κατηγορικὴ δῆλον ὅτι καὶ τῆς εἰς τὸ ἀδύνατόν ἐστι βελτίων.
Posterior Analytics
Aristotle · ed. Immanuel Bekker
Book 1, reading section 26
Open in workspaceContents of this edition
- Book 1, reading section 1
- Book 1, reading section 2
- Book 1, reading section 3
- Book 1, reading section 4
- Book 1, reading section 5
- Book 1, reading section 6
- Book 1, reading section 7
- Book 1, reading section 8
- Book 1, reading section 9
- Book 1, reading section 10
- Book 1, reading section 11
- Book 1, reading section 12
- Book 1, reading section 13
- Book 1, reading section 14
- Book 1, reading section 15
- Book 1, reading section 16
- Book 1, reading section 17
- Book 1, reading section 18
- Book 1, reading section 19
- Book 1, reading section 20
- Book 1, reading section 21
- Book 1, reading section 22
- Book 1, reading section 23
- Book 1, reading section 24
- Book 1, reading section 25
- Book 1, reading section 26
- Book 1, reading section 27
- Book 1, reading section 28
- Book 1, reading section 29
- Book 1, reading section 30
- Book 1, reading section 31
- Book 1, reading section 32
- Book 1, reading section 33
- Book 1, reading section 34
- Book 2, reading section 1
- Book 2, reading section 2
- Book 2, reading section 3
- Book 2, reading section 4
- Book 2, reading section 5
- Book 2, reading section 6
- Book 2, reading section 7
- Book 2, reading section 8
- Book 2, reading section 9
- Book 2, reading section 10
- Book 2, reading section 11
- Book 2, reading section 12
- Book 2, reading section 13
- Book 2, reading section 14
- Book 2, reading section 15
- Book 2, reading section 16
- Book 2, reading section 17
- Book 2, reading section 18
- Book 2, reading section 19